• 3.jpg
  • 4.jpg
  • 5.jpg
  • 6.jpg
  • 7.jpg
  • 8.jpg
  • 9.jpg
  • 10.jpg
  • 11.jpg
  • 12.jpg
  • 13.jpg
  • 14.jpg
  • 15.jpg
  • 101.jpg
  • 111.jpg
  • 121.jpg
  • v.jpg
  • w.jpg
  • x.jpg
  • z.jpg

Menu Strony

Wiadomości Powiat

Obchody 70. rocznicy zagłady żmigrodzkich Żydów ,,pamięci bezimiennych tu pochowanych niech ich dusze mają udział w życiu wiecznym”

Z okazji siedemdziesiątej rocznicy mordu mieszkańców Żmigrodu wyznania mojżeszowego Towarzystwo Miłośników Nowego Żmigrodu zorganizowało spotkanie ekumeniczne. Miało ono na celu uczczenie pamięci Żydów bestialsko pomordowanych przez hitlerowskich katów. Uroczystości rozpoczęły się już w marcu, kiedy TMNŻ zorganizowało wystawę o tematyce judaistycznej. Następnie - na nasze zaproszenie - przybyła grupa izraelskich uczniów ze szkoły religijnej. Młodzi ludzie z Izraela spotkali się ze swoimi rówieśnikami z Zespołu Szkół im. Mikołaja Kopernika w Nowym Żmigrodzie.

Nasi goście poznali historię żmigrodzkich Żydów, a miejscowa młodzież - kulturę i zwyczaje żydowskie. Punktem kulminacyjnym obchodów rocznicowych były uroczystości, które odbyły się nad mogiłą 1250 pomordowanych na Hałbowie Żydów oraz odsłonięcie tablicy pamiątkowej na mogile zbiorowej na kirkucie w Nowym Żmigrodzie. W dniu 12 sierpnia na Hałbowie odbyło się spotkanie ekumeniczne, w którym uczestniczyli dostojni goście zaproszeni przez towarzystwo: rabin Marcin Lewin Dudek z Warszawy (z ramienia Naczelnego Rabina Polski Michaela Schudricha), Jego Ekscelencja Arcybiskup Edward Nowak, Jego Ekscelencja Biskup Paisjusz Piotr Martyniuk z Gorlic, Ksiądz Prałat Henryk Maguda - proboszcz parafii Nowy Żmigród, ks. katecheta Piotr Róż, rabin Dawid Oren z Agudat Ahawas Tora z Warszawy, Wójt Gminy Krempna Kazimierz Miśkowicz, Wójt Gminy Nowy Żmigród Krzysztof Augustyn, Zastępca Wójta Gminy Nowy Żmigród Radosław Kujawski, Przewodniczący Rady Gminy Nowy Żmigród Tadeusz Źrebiec, radni: Zofia Czaja i Zygmunt Rak, Dyrektor Magurskiego Parku Narodowego Andrzej Czaderna, Prezes Stowarzyszenia Miłośników Jasła i Regionu Jasielskiego Felicja Jałosińska, Prezes Zarządu Gminnego OSP w Nowym Żmigrodzie Zdzisław Gołębiowski, prezes jednostki OSP w Nowym Żmigrodzie Małgorzata Marciniec. W uroczystości uczestniczyli również mieszkańcy Krempnej, Nowego Żmigrodu oraz członkowie towarzystwa. Wszystkich gości powitał prezes Towarzystwa Miłośników Nowego Żmigrodu Jerzy Dębiec, który krótko przedstawił historię wydarzeń sprzed 70-ciu lat. Przypomniał, że II wojna światowa przyniosła całkowitą zagładę miejscowej ludności wyznania mojżeszowego. Zginęli ludzie, którzy żyli, mieszkali i pracowali na rzecz naszej wspólnej społeczności przez ponad 530 lat, a pozostały po nich jedynie mogiły. Po odprawieniu przez przedstawicieli trzech wyznań (judaizmu, katolicyzmu i prawosławia) modlitwy ekumenicznej na Hałbowie, wszyscy uczestnicy spotkania udali się na cmentarz żydowski w Nowym Żmigrodzie. Tutaj, przy zbiorowej mogile, prezes TMNŻ w krótkim wystąpieniu opowiedział o najstarszej nekropolii w powiecie jasielskim oraz o zbrodniach popełnionych przez okupanta niemieckiego w latach 1939-1943, zarejestrowanych przez Główną Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich, a związanych z tym miejscem. Przypomnijmy: - w 1941 roku żandarmi rozstrzelali na cmentarzu żydowskim 10 ułomnych Żydów, - w 1942 roku funkcjonariusze gestapo i żandarmi rozstrzelali na terenie miasta kilkadziesiąt osób narodowości żydowskiej, a ich ciała pochowano bezimiennie na cmentarzu żydowskim, - zimą 1942 roku funkcjonariusze gestapo rozstrzelali na cmentarzu żydowskim 16 osób narodowości żydowskiej, przywiezionych z miejscowego więzienia - wśród rozstrzelanych było 13 dzieci, 2 kobiety, 1 mężczyzna, - 25 kwietnia 1943 roku gestapo rozstrzelało 16 osób przy cmentarzu żydowskim; rozstrzelano 14 Rosjan i 2 Żydów, a ciała pochowano we wspólnej mogile obok cmentarza, - w 1943 roku Niemcy rozstrzelali na cmentarzu żydowskim trzy osoby narodowości cygańskiej; ustalono jedno nazwisko, Serafin Siwak; ciała pochowano w miejscu egzekucji. Żmigrodzki kirkut to miejsce mordu dokonanego na przedstawicielach wielu narodowości. Następnie symbolicznego odsłonięcia tablicy dokonali: Wójt Gminy Nowy Żmigród Krzysztof Augustyn oraz Dawid Oren, rabin Agudat Ahawas Tora z Warszawy. Po uroczystym odsłonięciu tablicy, w imieniu władz samorządowych, kwiaty złożył Zastępca Wójta Gminy Nowy Żmigród Radosław Kujawski, Edward Bakuta - w imieniu TMNŻ oraz Felicja Jałosińska - w imieniu Stowarzyszenia Miłośników Jasła i Regionu Jasielskiego. Następnie odbyła się modlitwa ekumeniczna. Rabin Marcin Lewin Dudek odczytał list od Naczelnego Rabina Polski Michaela Schudricha, w którym rabin dziękował towarzystwu za zorganizowanie tej modlitwy oraz za pamięć i opiekę nad miejscem spoczynku żmigrodzkichŻydów. Na zakończenie prezes TMNŻ podziękował wszystkim za to, że uczestniczyli w przygotowanych uroczystościach.